jeremy clarkson – „wytrącony z równowagi”

Są na świecie dwa programy motoryzacyjne, które jestem w stanie obejrzeć, nie tylko nie krzywiąc twarzy, ale nawet odczuwając z tego powodu, swego rodzaju przyjemność. Pierwszym jest nasza produkcja lokalna „Turbo Podlasie”, gdzie wszyscy, poczynając od prowadzącego, przez ekipę program realizującą, a na ekspertach skończywszy są albo moimi znajomymi albo znajomymi moich znajomych (a kto nie lubi oglądać znajomych w telewizji?), w dodatku jeżdżą po znanych drogach i testują auta realnie dostępne dla przeciętnego człowieka. Jest też drugi program, którego twórcy osiągnęli mistrzostwo w kategorii programów motoryzacyjnych – „Top Gear”. Nie ma tam ani moich znajomych, ani podlaskich dróg, a samochody na które mogłabym sobie pozwolić, zaledwie bywają. Cóż więc sprawia, że gdy trafię na ową produkcję, zatrzymuję szaleńczą gonitwę po kanałach? Odpowiedź jest całkiem spora i wypełniona po brzegi złośliwym poczuciem humoru, to Jeremy Clarkson. Co istotne dla mnie, Clarkson sprawdza się nie tylko w roli prowadzącego, ale również w roli felietonisty. Najczęściej pisze oczywiście o samochodach – nad czym ubolewam, bo, przyznaję to często, jestem motoryzacyjną analfabetką. Ale nawet ktoś tak „zielony” jak ja, jest w stanie wyłuskać z felietonów prowadzącego „Top Gear”, coś dla siebie. Jego komentarze dotyczące zarówno samochodów, jak i świata (z upodobaniem do komentowania działań brytyjskiego rządu) są brutalnie wręcz szczere, ostre, niebanalne, a zazwyczaj po prostu doprowadzają czytelnika do histerycznych wybuchów śmiechu.

Narracja jest jak kręta dróżka – nigdy nie wiadomo co nas za chwilę czeka, po przeczytaniu 3/4 tekstu wciąż może nam się wydawać, że autor jest danym modelem samochodu zachwycony, by na koniec wdeptać go w ziemię i przysypać piaskiem lub odwrotnie – na trzech stronach będzie się rozwodził na tym, jak beznadziejny jest ten wóz, by ostatecznie stwierdzić, że go uwielbia. Czasami zastanawiam się, jak tę niepewność znoszą kierownicy działów PR koncernów samochodowych czy też inni kierownicy wypożyczający Clarksonowi auta do przetestowania? Modlą się o pozytywną ocenę? Ogryzają paznokcie ze zdenerwowania? Sączą herbatki uspokajające? Coś robić muszą, by rozładować stres, zwłaszcza, gdy ich starania o zapewnienie marce dobrej prasy kończą się stwierdzeniami w stylu: „wygląda głupkowato, kierowcy jest w nim ciasno, a kolor wnętrza w moim egzemplarzu ze specjalnej limitowanej serii jest taki sam, jak kolor tyłka krowy zaraz po urodzeniu cielęcia”.

Na tym polega właśnie magia Clarksona, od lat oglądają go miliony na całym świecie, niemal tyle samo milionów go czyta, nic więc dziwnego, że specjalistom od PR, marzy się, by Jeremy Clarkson porównał kolor wnętrza w samochodzie produkowanym przez ich firmę do krowiego tyłka. Książkę polecam. Bardzo.

http://www.insignis.pl/book/index/63/Wytracony-z-rownowagi.html

Reklamy

jak świnka mundurowych w stan gotowości postawiła

dziś filmowa opowieść z cyklu „takie rzeczy to tylko na Podlasiu” czyli jak mała świnka mundurowych w stan gotowości (do biegania, łapania i wszelakich innych ćwiczeń fizycznych oczywiście) postawiła…

A całą historię sprytnej świnki znajdziecie tu:

http://bialystok.gazeta.pl/bialystok/1,35235,13400330,Policjanci_zrobili_oblawe_na_swinke__WIDEO___Ganiali.html

 

 

tolerancja po polsku

(dedykuję starszej pani, która na Rynku Kościuszki w Białymstoku zaczepiła nieznanego przechodnia czyli mnie, by opowiedzieć jak bardzo nienawidzi Żydów, choć jak sama przyznała: „wiem, że nie powinnam tak mówić, ale ja nie mogę się powstrzymać, oni tyle złego nam zrobili”)

Ten kraj zadziwia mnie za każdym razem, gdy podnoszona jest publiczna debata na temat tolerancji. A podnoszona jest gdy tylko na horyzoncie pojawi się Żyd, czarnoskóry, homoseksualista lub Anna Grodzka. Co ciekawe, mimo iż większość mieszkańców tego kraju uważa się za osoby otwarte i tolerancyjne, wyżej wymienieni wciąż stanowią pretekst do dyskusji o akceptacji, szacunku itd. Pora spojrzeć prawdzie w oczy, w kraju prawdziwie tolerancyjnym takie debaty na co dzień w ogóle nie byłyby potrzebne, bo ci ludzie są naturalną częścią organizmu jakim jest społeczeństwo. A skoro tak, to podobnie jak w przypadku organizmu nie ma potrzeby codziennego rozprawiania o palcu u stopy czy wątrobie. O homofobii, rasizmie, antysemityzmie powinno mówić się wtedy, gdy ten problem rzeczywiście się pojawia. Wniosek jest jeden – skoro w Polsce mówi się o tym ciągle, to znaczy, że problemy te wciąż są obecne.

Czymże więc jest ta osławiona polska tolerancja? Otóż mam wrażenie, że w naszym kraju tolerancja ma znaczenie nieco inne niż to słownikowe. Tolerancja to jest wtedy, gdy pani Krysia spod ósemki mówi: „Mnie tam ten giej nie przeszkadza, byleby trzymał się z daleka ode mnie i moich wnuków”. Oto definicja polskiej tolerancji: gej – ok., byleby z daleka ode mnie, czarny – nie mam nic przeciwko, tylko żeby nie był moim sąsiadem, Żyd – też w porządku, ale ja z nim interesów robić nie będę, no bo wiadomo że Żydzi są sprytni. Takie tolerowanie na odległość wyjaśnia sporo zjawisk w tym kraju, np. mamy bardzo dużą tolerancję dla pijanych kierowców, bo dopóki taki osobnik nie zabije nam kogoś z rodziny lub nie wjedzie w nasz płot niewiele nas to obchodzi. Owszem, wyrażamy święte oburzenie, gdy o tym rozmawiamy, ale jak sąsiad wsiada „nawalony jak ruski plecak”, na naszych oczach do auta to nawet palcem nie kiwniemy. Swastyki na ulicach rodzinnego miasta też uważamy za drobiazg, no chyba, że ktoś namaluje na naszej klatce – wtedy jest szansa, że zadzwonimy do administracji osiedla, by wzburzonym głosem zażądać usunięcia „tych bohomazów”.

Jest więc naród polski narodem tolerancyjnym hurtowo, przeciętny obywatel toleruje wszystko, co jest poza czubkiem jego własnego nosa. Szkoda tylko, że tak łatwo opluwamy tych, na których ciążą stereotypy, że winimy za całe zło wszystkich, którzy mają odwagę czuć i myśleć inaczej albo po prostu inaczej wyglądają. Bo przecież tak trudno jest przyznać, że sami sobie taką rzeczywistość stworzyliśmy…

A tutaj artykuł z „Wysokich obcasów”, opowieść o tradycyjnej, katolickiej rodzinie, bardzo pobożnej i konserwatywnej, która musiała uporać się z faktem, że trzech synów okazało się być homoseksualistami. Polecam:

http://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/1,53668,13095613,Coming_outy_w_rodzinie_Jody_ego_Huckaby_ego.html

o oswajaniu, tożsamości, potrzebie przynależności i innych takich

Człowiek ma potrzebę porządkowania świata, stwarzania kategorii dla określenia nieokreślonego, wymyślania nazw dla rzeczy i zjawisk dotychczas nienazwanych. Dzięki takim procesom oswaja nieznane, obce, a przez to przerażające. Boimy się tego, czego nie wiemy – może stąd wynika pragnienie posiadania planu, kalendarza, rozkładu… możliwość planowania jest jak możliwość przewidzenia, schematyczni, niczym nie zaskakiwani ludzie czują się bezpiecznie. Chaos burzy spokój zarówno funkcjonariuszy BOR-u, jak i sklepowej. Są jednak tacy ludzie, którzy do chaosu dążą, wówczas czują się w swoim żywiole, ale nawet oni potrzebują poczucia bezpieczeństwa, a to jest im w stanie zapewnić jedynie jakiś punkt stały, element obecny zawsze. Dla jednych jest to praca, dla innych własne cztery ściany, coraz częściej tę funkcję przejmują przedmioty i zjawiska materialne. Jest jednak grono ludzi, którzy poczucie bezpieczeństwa odnajdują w drugim człowieku. Najpierw się z nim oswajają, potem zaczynają ufać, następnie wierzą, że oto znaleźli w życiu punkt stabilizujący huśtawkę, w której żyją. Tacy ludzie w 99,9% przypadków przeżyją gorzkie rozczarowanie i falę mdłości, gdy huśtawka ruszy na nowo i nie będzie bezpiecznika w postaci drugiego człowieka. To jak musieć nauczyć się żyć od nowa, ale mówią, że można…

Jest jednak coś, co każdy buduje w życiu sam, co każdy sam musi odnaleźć – tożsamość. Większość chyba nawet się nad tym nie zastanawia, społeczeństwo wymyśliło bowiem taką mnogość kategorii, że rodząc się niemal zawsze zostajemy do jakiejś przypisani. Polacy, Anglicy, Irakijczycy, protestanci, katolicy, muzułmanie, klasa robotnicza, intelektualiści, bezdomni… niezależnie od naszej woli trafiamy gdzieś zawsze. Czasami rodzi się bunt, ale prawda jest taka, że zbyt mocno chcemy być przynależni gdziekolwiek, by zastanowić się nad własnym ja, własną wartością, tym, czego chcemy, nad własnym poczuciem tożsamości.

Kiedy 1,5 roku temu zaczynałam studia miałam w głowie chaos, mnóstwo wątpliwości i rozpaczliwą wręcz potrzebę odpowiedzenia sobie na pytanie kim jestem. Obywatelstwo mam polskie, nazwisko ponoć ukraińskie, a rodzinę na granicy z Białorusią. Naiwnie sądziłam, że ucieczka od tej nieokreśloności pozwoli mi odnaleźć moje małe miejsce w świecie, gdzie czułam się nijaka, przezroczysta, bezwartościowa. Otóż nic z tego, jestem „nasza” i „tutejsza”, ocieram się o różne narodowości, wyznania i statusy społeczne, każda próba wyboru jednej rzeczy z szeregu możliwości wytwarza poczucie straty. Nie pomaga nazywanie i określanie, ja nie mam tożsamości, gubię się, potykam o kamyczki, brodzę w błocie, wywracam się zaplątana we własne myśli. Nie potrzebuję przynależeć gdziekolwiek, chciałam przynależeć do drugiego człowieka. I znalazłam się w grupie 99,9%. Kolejny błąd, kolejny siniec – jeszcze grubsza maska.

ona tańczy dla mnie? ;-)

Pobyt na podlaskiej wsi oraz fenomen internetowej popularności piosenki zespołu Weekend „Ona tańczy dla mnie” skłoniły mnie do chwili refleksji nad zjawiskiem szeroko w tym kraju znanym, a zwanym disco-polo. Oprócz polityki, kwestii religijnych i związków homoseksualnych, mało jest rzeczy wzbudzających tak skrajne emocje i dzielących ten naród. Jakoś tak się złożyło, że Podlasie uważane jest za kolebkę disco-polo, choć podobno już od jakiegoś czasu Śląsk stanowi dla nas całkiem realną konkurencję. Tak czy inaczej, ja 27-letnia Podlasianka z krwi i kości, przyznaję, że disco-polo zawsze stanowiło powód do dumy i wstydu jednocześnie. Pamiętam czasy podstawówki, gdy w siódmej klasie (taaaak, podstawówka nie zawsze miała sześć klas, a nieporozumienie zwane gimnazjum pojawiło się w polskim systemie edukacji dopiero jakiś czas temu łapiąc w swe macki rocznik 1986) na wycieczce szkolni koledzy postanowili rozsławić Białystok, bodajże w Olsztynie, skandując donośnie hasło: „Idzie Białystok, stolica disco-polo”, a nauczycielki spowił całun zażenowania. Pamiętam też, że i sam Białystok „promował” ten rodzaj muzyki poprzez najsłynniejszy wówczas klub, na szkolnych korytarzach zwany „Premierą”, a i kilka lat później niewiele się zmieniło, gdyż białostocka brać studencka na Juwenalia zapraszała klasyków gatunku w postaci zespołów takich jak Boys czy Akcent. Co ciekawe, takie imprezy brutalnie odsłaniały prawdę o tych, którzy „z disco-polo nie mieli nic wspólnego” – około 23.00 po kilku piwach nagle większość piosenek znali na pamięć. Potem nastąpiły czasy wielkiego wstydu, wszyscy w pośpiechu wyrzucali, a co bardziej sentymentalni upychali na dno szafek kasety magnetofonowe i płyty, stacje radiowe i telewizyjne z Polsatem na czele przestały nadawać „wieśniackie programy”, bijące rekordy popularności, bo nagle wszyscy postanowili być poważni i reprezentować wyższy poziom. Wyłom nastąpił kilka lat temu, gdy królujący na wiejskich, podlaskich potupajkach od ponad 10 lat (!) przebój „Kanikuły”, pojawił się na kanale VIVA Polska i w warszawskich dyskotekach. Potem jeszcze chwila przerwy na otrząśnięcie się z szoku co bardziej zażartych przeciwników takich rytmów i mamy… w Polsacie znów grają disco-polo (patrz program „Studio weekend” – co znaczące, program o tej nazwie gościł swego czasu na antenie TVP Białystok), powstał kanał Polo TV, a zespół Weekend z kawałkiem „Ona tańczy dla mnie” króluje na YouTube. Czy to się szerszej publiczności podoba czy też nie – to, co zostało zepchnięte na margines i miało być pogrzebane żywcem, wśród ludu przetrwało i zdaje się powracać z jeszcze większą siłą. Choć zawsze znajdą się ludzie pokroju niejakiego Łozo, dla których wspomniany Weekendowy kawałek „to rzyg”, pora chyba przyznać, że disco-polo było, jest i prawdopodobnie będzie, a gatunkowy szlagier „Jesteś szalona” (którego autorem, jak mi się zdaje, jest pochodzący z Podlasia Janusz Konopla – a przynajmniej słyszałam, że Pan ów do autorstwa się przyznaje) i tak kojarzy cała Polska. Może więc zamiast tracić czas i nerwy na oświecanie społeczeństwa jakież to bezwartościowe, dać sobie spokój i przestać udawać, że nóżka pod biurkiem nie tupie, gdy „Ona tańczy dla mnie”…

A tutaj coś, dla wciąż nieświadomych, który temat muzyczny podbił w ciągu ostatnich kilku tygodni programy informacyjne chyba wszystkich stacji telewizyjnych w tym kraju:

http://www.youtube.com/watch?v=8vLKUrvNIPs

http://www.gazetakrakowska.pl/artykul/717411,ksiadz-czuje-sie-zaszczuty-hit-disco-polo-na-lekcji-religii,id,t.html?cookie=1

http://www.youtube.com/watch?v=JvxG3zl_WhU

http://www.youtube.com/watch?v=YdXr6epIwF0

http://www.youtube.com/watch?v=O-__C83RNV0

http://www.youtube.com/watch?v=F_hXqGKXOKA

http://www.youtube.com/watch?v=095l44rv4PY

(***)

chemiczny wzrok

chemicznym okiem

zerka na chemicznie rozmazaną rzeczywistość

 

nie-sen pastwi się nad wiarą

bańka wspomnień pęka

krew znaczy idealną biel śniegu

 

napięte żyły – przewodniczki życia

gubią szlak

odurzone pozorem spokoju

 

nie-święta ziemia po której stąpam

kto miał być królem

żebrakiem pozostał

gdy zwyczajna córka nie wystarcza…

Czasami mam poczucie ogromnych braków w edukacji, braków, które przychodzi mi uzupełniać samej, po omacku, bez narzędzi niezbędnych do właściwego odczytania świata. Stale mam poczucie braku czasu, powiększająca się lista tekstów nieprzeczytanych, wywołuje we mnie falę mdłości, krzyk w głowie „nie zdążę” rozsadza umysł, wbija szpilki pod paznokcie, pluje na niemoc oczu.

Dobrze jest od czasu do czasu oszukać czas, znaleźć coś, co nie traci na ważności, co się nie zdezaktualizuje w natłoku bodźców. Uciekając przed czującą częścią mnie trafiłam na wieś, tam w wiklinowej skrzynce odnalazłam stary numer „Wysokich obcasów”, a w nim tekst-wywiad z Aliną Świdowską, poruszający obraz relacji matka-córka. O tym jak trudno żyć z kobietą, która przede wszystkim była lekarką z getta, a matką jedynie bywała, choć bardzo nieudolnie. O samotności dziecka-dodatku do życia, zbędnego balastu, któremu z racji urodzenia się w czasach „niewojny” nie należy się dawka ciepła, uwagi, troski, nie należy się dawka zrozumienia.

Matką Aliny Świdowskiej była Adina Blady-Szwajger, lekarka z getta, współpracowniczka Marka Edelmana, autorka książki (którą postanowiłam zdobyć) pt. „I więcej nic nie pamiętam”.  W wywiadzie Alina Świdowska powiedziała o tej książce i o swojej matce: „Od początku wspomnienia mamy były dla mnie wspomnieniami o dzieciach, które strasznie kochała. Tak bardzo, że postanowiła zostać z nimi do końca, podać im morfinę, żeby je uratować z rąk Niemców, którzy zadaliby im okrutną śmierć”. Szokujące jest to pierwsze zdanie „o dzieciach, które strasznie kochała”… może tak bardzo, że nie starczyło jej miłości dla własnego dziecka? Choć nie sposób sobie wyobrazić piekła, jakim musiało być getto, trudno mi też pojąć dlaczego opowiada się własnej córce bajkę, że została znaleziona płacząca na śmietniku pod gazetą…. Może książka jest kluczem do zrozumienia. Wywiad polecam gorąco.

http://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/1,53662,7529287,Zwyczajna_corka.html

„w mrok” – andriej diakow

Druga książka Andrieja Diakowa wydana w ramach międzynarodowego projektu Metro 2033, zainicjowanego przez pisarza Dmitrija Glukhovsky’ego. „W mrok” to kontynuacja powieści „Do światła” i przyznać należy, że kontynuacja udana.

Cały projekt Metro 2033 osadzony jest w rzeczywistości postapokaliptycznej, wielką katastrofę przetrwali jedynie ci, którzy akurat znaleźli się w podziemiach moskiewskiego i petersburskiego metra. Powierzchnia ziemi została skażona substancjami radioaktywnymi i stała się domem dla zmutowanych zwierząt i ludzi. W podziemiach metra dzieje się więc akcja zarówno dwóch powieści Glukhovsky’ego 2033 i 2034, jak i Szymuna Wroczka „Piter” (również wydanej w ramach projektu). Andriej Diakow przenosi akcję na powierzchnię, w powieści „Do światła” pojawia się nadzieja na wyjście ludzi z tuneli, w postaci wyspy Moszczny.

Akcję powieści „W mrok” inicjuje jednak wydarzenie tragiczne – wyspa zostaje zniszczona w kolejnym nuklearnym wybuchu, giną wszyscy jej mieszkańcy, z wyjątkiem załogi Babla – pływającej platformy wiertniczej. Marynarze pod wodzą dziadka Afanasa docierają do metra w poszukiwaniu sprawiedliwości, żądają znalezienia i ukarania sprawcy wybuchu, grożąc mieszkańcom metra zagładą.

Głównymi bohaterami są znani z poprzedniej części stalker Taran i jego przybrany syn Gleb. To Taran ma przeprowadzić śledztwo w sprawie zniszczenia Moszcznego, ale i tak trudną sytuację komplikuje uprowadzenie Gleba.

Doskonała fabuła, napięcie stopniowo budowane utrzymuje się niemal do samego końca. Zaskakujące zwroty akcji, ciekawie poprowadzona narracja. Rozdzielenie Gleba i Tarana sprawia, że  powieść zyskuje dwóch niezależnie działających bohaterów, akcja dzieje się jednocześnie w różnych miejscach i czasie. Najpierw poznajemy przygody Tarana, ich uzupełnieniem jest kolejna część książki opowiadająca o losach Gleba, część trzecia łączy w sobie obie nicie, przeplata je by nareszcie ulokować obu bohaterów w tym samym punkcie czasoprzestrzeni.

W powieści pojawia się nowa, istotna postać – Aurora, dziewczynka, która po śmierci matki ucieka z domu, najbezpieczniejszego i najbardziej chronionego na terenie metra miejsca – schronu zwanego Edenem. Aurora towarzyszy Glebowi, budząc w chłopcu uczucia opiekuńcze, ucząc go czym jest odpowiedzialność za bezpieczeństwo i los drugiego człowieka.

Właściwie każdy spotkany po drodze mieszkaniec metra, to lekcja życia zarówno dla dzieci jak i dla doświadczonego stalkera. Nie ma tam postaci przypadkowych, nieważnych, każda z nich coś wnosi, każda ma coś do przekazania. Ostatecznie niezwykły związek Tarana i Gleba stanowi wartość w świecie bez wartości i dzięki temu obaj gromadzą wokół siebie ludzi, w głębi których wciąż żyją resztki człowieczeństwa.

W książce „Do światła” ujął mnie opis relacji Gleba – zagubionej sieroty, rozpaczliwie pragnącej ciepła i akceptacji oraz Tarana – człowieka niezależnego, samowystarczalnego, obawiającego się uczuć. W powieści „W mrok” Diakow pogłębia jeszcze bardziej związek obu bohaterów, Taran, który adoptując Gleba, poznał smak i siłę ojcowskiej miłości, zaczyna być innym człowiekiem, wrażliwszym na ludzką krzywdę, zdolnym do okazywania uczuć. Gleb z przerażonego dziecka staje się zaradnym chłopcem, silnym, odważnym, odpowiedzialnym, poczucie bezpieczeństwa odnajdującym w fakcie, że ma kogoś, kto go kocha i się o niego troszczy.

I jakkolwiek dziwnie by to zabrzmiało, opowieść o Taranie i Glebie, jest przede wszystkim opowieścią o miłości, czasem bolesnej i trudnej, bo osadzonej w świecie pozbawionym uczuć, ale o miłości… pięknej, mocnej, zdolnej zmieniać rzeczywistość.

Książka kończy się zapowiedzią kolejnej części, ojciec i syn wraz z przyjaciółmi i towarzyszami broni chcą wyruszyć w poszukiwaniu ocalałych ludzi i miejsca podobnego do unicestwionej wyspy, miejsca, gdzie człowiek będzie miał szansę na godne życie. Czekam z niecierpliwością.